‘Mooi om al deze namen te kunnen benoemen’

Mart Smeets schrijft ‘Rood Wit Blauw in de Tour’

RENKUM Het wielerseizoen is in alle hevigheid losgebarsten. De Voorjaarsklassiekers kregen al mooie winnaars en ook de Roze trui in de onlangs afgesloten Giro d’Italia hangt inmiddels ingelijst aan de muur bij Australiër Jai Hindley. Maar menig wielerhart gaat nu steeds sneller kloppen, want de Tour de France komt eraan. De belangrijkste en meest prestigieuze meerdaagse koers van het jaar gaat op 1 juli en voor de 109e keer van start. Welke Nederlanders er gaan deelnemen is nog niet bekend. Hoeveel dat er tot nu toe waren? 258 mannen en 125 vrouwen. Met dank aan het speurwerk van Mart Smeets, die in zijn boek ‘Rood Wit Blauw in de Tour’ al die Nederlandse deelnemers portretteerde.

Dick Martens

,,Je moet gevoel hebben voor de Tour, voor de wielersport en voor het verleden, want het is natuurlijk een geschiedenisboek geworden”, blikt Smeets terug naar de start van zijn project, ruim 16 maanden geleden. ,,Ik mocht van mijn uitgeefster niet zo uitweiden als destijds Fred van Slogteren, die de trilogie ‘Als je de Tour de France niet hebt gereden’ schreef en maar liefst 1300 pagina’s uitgebreid en zalvend mooi over de wielersport schreef. Maar met mijn resultaat ben ik zeker ook tevreden, ik heb het met ontzettend veel plezier gedaan en het was een hele welkome opvulling van de coronatijd. Veel zoekwerk, niet altijd makkelijk, waarbij ik niet alleen kon ‘blindvaren’ op Wikipedia. Het moest dieper. Uitslagenlijsten zien te krijgen, mensen gebeld, of ze die nog van voor de oorlog hadden. Die bleken echter in Nederland bijna niet te bestaan, ook omdat de pers zich in die jaren 30, 40, 50 bijvoorbeeld niet voor de Ronde van Frankrijk interesseerde.”

Die interesse kwam eigenlijk pas door de gele trui van Wim van Est en zijn duik in het ravijn, maar liefst 67 meter, bij het afdalen van de Col d’Aubisque in 1951. Het is dan ook niet voor niets, dat die iconisch foto, waarbij de ongelukkige Nederlander door aan elkaar geknoopte fietsbanden weer omhoog wordt gehesen, de eerste pagina van het 384 pagina’s tellende boek vult. ,,En door de etappeoverwinningen die volgden van die ploeg die ook bestond uit Rini Wagtmans, Gerrit Voorting en Henk Faanhof. Dat werd mede de basis van het succes van de Tour de France. Maar ik vond ook, dat onbekende renners een plaats moesten krijgen, zoals heel veel renners, die al na een paar etappes uit moesten vallen en vervolgens maar moesten zien hoe ze thuiskwamen. Zelfs Maarten Ducrot onderging dat lot in 1987. Hij werd door ‘een sponsormeneer’ op een verlaten stationnetje afgezet.” Ook het vrouwenwielrennen werd door Smeets niet vergeten, al was dat dankzij echtgenote Karen. ,,’Nu is het tijd om ook de vrouwen mee te nemen’, zei ze. Daarmee zette ze mij onder druk. Toch kon ik vaak maar drie, vier regels aan rensters wijden. Gewoon geen informatie. Wel voor bijvoorbeeld jullie heldin Annemiek van Vleuten, die heeft een verhaal en onwijze statistieken in La Course.” Naast resultaten en personalia speurde Smeets naar ‘het leven na de Tour’. ,,Veel donkere gaten, het waren niet allemaal ‘Zoetemelks of Kuipertjes’.” Is zijn 60e boek ook zijn laatste? ,,Nee hoor. Ik ben alweer met nieuwe projecten bezig.”