Theo Maassen vond bijzondere oorlogsverhalen van zijn vader

Die verhalen maken nog altijd veel indruk

Door Dick Martens

DOORWERTH ‘Oosterbeek, zondag 17 september 1944. ’s Morgens in de gereformeerde kerk merkten we dat er iets gaande was. We hoorden veel vliegtuigen, meer dan we gewend waren’. Dat zijn de beginregels van een indrukwekkend oorlogsverhaal, dat Theo Maassen (81) nog niet zolang geleden onder ogen kreeg. Het waren herinneringen en waarnemingen van zijn vader, Gerard Maassen. Minutieus omschreef senior wat er zich in die vreselijke dagen in- en rondom Oosterbeek had afgespeeld. Verhalen waar zijn vader nimmer over had gesproken, maar bij Theo na het lezen ervan nog altijd emoties losmaakt. In zijn Doorwerthse woning vertelt hij daar, in gezelschap van zijn vrouw Annelies, uitgebreid over.

,,Die verhalen, over de periode 17 september tot en met 24 september 1944, heeft mijn vader zelf getypt en waarschijnlijk aan mijn broer Geert gegeven”, steekt Theo van wal. ,,Geert was archivaris en bewaarde alles.” Ter verificatie wordt zijn broer nog even gebeld. Zijn broer bevestigd, dat hij het verhaal van hun vader heeft gekregen. ,,Ik heb het al een aantal jaren in mijn bezit, keek er nog regelmatig in en onlangs borrelde het bij mij op, dat ik het verhaal door wilde vertellen. En die gelegenheid heb ik nu gelukkig. Mijn vader, Gerardus Hendrikus Maassen, is in Driel op 16 oktober 1916, dus in de Eerste Wereldoorlog. Hij is 93 geworden. Over de oorlog praatte hij praktisch nooit. Ik denk dat hij daarom het een en ander op papier heeft gezet.” Zelf is Theo ook geboren in oorlogstijd. ,,In het voorkamertje’ van mijn opa en oma op de Mariaweg in Oosterbeek. Mijn vader beschreef dat ook: ‘Wij hadden een baby (Theo)’, staat er in zijn ‘ministory’ geschreven. ‘Er werd van alle kanten geschoten, zo klonk het tenminste. Transportvliegtuigen kwamen laag over en we konden de afwerpers van de manden in de deuropening zien staan. We hadden de indruk, gezien het vele schieten, dat de Duitsers aan het opdringen waren’, schreef Maassens vader op dinsdag 19 september 1944. 

,,Mijn vader fietste heel veel door het dorp, maakte overal foto’s en daar maakte hij dan weer een boekje van. Hij is in Driel geboren en ook over Driel maakte hij een oorlogsboek, namelijk ‘De Polen van Driel’. Hij is in januari 2010 overleden. Ik denk nog regelmatig aan hem en vooral aan al die vervelende dingen die hij destijds allemaal heeft meegemaakt.” Dat blijkt zeker uit de documentatie die Theo heeft, waarin bijvoorbeeld ook de evacuatie naar Apeldoorn wordt beschreven: ‘Met een witte vlag voorop gingen we richting Station-Hoog. Langs de oostzijde van de Dreijenseweg, net voorbij de brug, lagen dode Engelsen. Er stonden kapotgeschoten voertuigen. En opeens was er stilte. Voor ons was het een onvoorstelbare stilte na zoveel dagen van verschrikkelijke herrie’. ,,Ik heb zijn verhalen alweer een paar keer herlezen. Ze maken nog altijd indruk. Ik hoop dan ook oprecht, dat we dat nooit meer mee gaan maken.”